Minimalism के हो? के तपाईं यसमा विश्वास गर्नुहुन्छ?
Minimalism भनेको के हो? के तपाईं यसमा विश्वास गर्नुहुन्छ?
हामी बाँचिरहेको संसारले प्रायः हामीलाई अझ धेरै किन्न, अझ धेरै जम्मा गर्न, अझ धेरै प्राप्त गर्न प्रेरित गरिरहेको हुन्छ। तर कहिलेकाहीँ त्यही भीडभाड र दौडधुप बीच एउटा साधारण प्रश्न उठ्छ, के साँच्चै धेरै नै चाहिन्छ, कि थोरैले पनि पुग्छ?
त्यही प्रश्नसँग जोडिएको एउटा विचार हो - Minimalism।
वास्तवमा भन्नुपर्दा, केही समयअघिसम्म मिनिमलिज्म भन्ने विषयप्रति मेरो खासै रुचि थिएन। यसबारे धेरै खोज्ने वा बुझ्ने प्रयास पनि गरेको थिइनँ। तर पछिल्लो समय इन्टरनेटमा यस विषयसँग सम्बन्धित लेखहरू र विचारहरू बारम्बार देखिन थालेपछि, “आखिर यो मिनिमलिज्म भनेको के रहेछ?” भन्ने जिज्ञासा जाग्यो। त्यसपछि यसबारे थोरै पढ्ने र बुझ्ने सानो प्रयास गरेँ।
म यस विषयको विशेषज्ञ, दार्शनिक वा गहिरो अध्ययन गरेको व्यक्ति होइन। तर मैले पढेका र बुझेका केही पक्षहरू जीवनसँग मेल खाने र सोच्न लायक लागे, त्यसैले यो विषयबारे आफ्ना केही विचार साझा गर्ने इच्छा भयो।
Minimalism भनेको सरल भाषामा भन्नुपर्दा जीवनबाट अनावश्यक कुराहरू हटाएर वास्तवमै महत्त्वपूर्ण कुराहरूका लागि ठाउँ बनाउने सोच हो। यो केवल कम सामान राख्ने कुरा मात्र होइन, बरु आफ्नो समय, ध्यान, सम्बन्ध र बानीहरूलाई सरल र अर्थपूर्ण बनाउने अभ्यास हो।
कसैका लागि Minimalism जीवनशैली हुन सक्छ, कसैका लागि केवल सोच वा दृष्टिकोण। यसमा सही वा गलत भन्ने निश्चित नियम हुँदैन।
धेरै मानिसहरू मिनिमलिज्मलाई गलत रूपमा बुझ्छन्। कसैले यसलाई खाली कोठा, सेता भित्ताहरू, वा अत्यन्त कम सामान भएको जीवनशैलीसँग जोड्छन्। तर वास्तविक मिनिमलिज्म भनेको केवल कम वस्तु राख्नु होइन। यो त जीवनमा वास्तवमै महत्त्वपूर्ण कुराहरूका लागि ठाउँ बनाउने अभ्यास हो।
मिनिमलिज्मले हामीलाई आफ्नो जीवनमा भएका अनावश्यक कुराहरू पहिचान गर्न सिकाउँछ चाहे ती भौतिक सामान हुन्, अनावश्यक जिम्मेवारीहरू हुन्, थकाउने सम्बन्धहरू हुन्, वा निरन्तर ध्यान भंग गर्ने बानीहरू।
मेरो विचारमा, मिनिमलिज्म अभावको दर्शन होइन, यो स्पष्टताको अभ्यास हो।
जब हामीसँग कम सामान हुन्छ, हामी तिनको हेरचाहमा कम समय खर्च गर्छौं। जब हामी प्रत्येक निमन्त्रणालाई "हो" भन्न छोड्छौं, हामी वास्तवमै अर्थपूर्ण अनुभवहरूका लागि समय निकाल्न सक्छौं। जब हामी हरेक नयाँ ट्रेन्डको पछि दौडिन छोड्छौं, तब हामी आफ्नै चाहना र मूल्यहरूलाई बुझ्न थाल्छौं।
मिनिमलिज्म केवल वस्तुहरूसँग मात्र सम्बन्धित छैन। यसले हाम्रो समय, हाम्रो ध्यान, हाम्रो सोचाइ र सम्बन्धहरूलाई पनि छुन्छ। यसले सङ्ख्याभन्दा गुणस्तरलाई, आवेगभन्दा उद्देश्यलाई, र भीडभन्दा शान्तिलाई प्राथमिकता दिन सिकाउँछ।
तर सबैका लागि मिनिमलिज्म एउटै रूपको हुँदैन। कसैका लागि यो कम कपडा राख्नु हुन सक्छ। कसैका लागि सामाजिक सञ्जालमा कम समय बिताउनु हुन सक्छ। कसैका लागि अनावश्यक खर्च घटाउनु हुन सक्छ। र कसैका लागि कम तर गहिरा सम्बन्धहरूमा ध्यान केन्द्रित गर्नु हुन सक्छ।
मिनिमलिज्मको उद्देश्य केवल कम राख्नु होइन, यसको उद्देश्य जीवनका महत्त्वपूर्ण कुराहरूका लागि बढी ठाउँ बनाउनु हो।
अन्ततः, मिनिमलिज्म कुनै कठोर नियमहरूको सूची होइन। यो आफैलाई सोधिने एउटा प्रश्न हो,
मेरो जीवनमा रहेका वस्तुहरू, बानीहरू र जिम्मेवारीहरूले मलाई वास्तवमै चाहेको जीवनतर्फ लैजाँदै छन् कि केवल व्यस्त बनाइरहेका छन्?
यदि उत्तर "होइन" हो भने, सायद केही कुराहरू छोड्ने समय आएको हुन सक्छ।
एक समय यस्तो पनि थियो, जब म मिनिमलिज्मलाई केवल कम सामान राख्ने जीवनशैली मात्र ठान्थें। यो शब्द सुन्दा खाली कोठा, साधारण सजावट र अत्यन्त थोरै वस्तु भएको जीवनको कल्पना गर्थें। तर समयसँगै मैले बुझें कि मिनिमलिज्म केवल सामानसँग सम्बन्धित कुरा होइन।
हो, म केही हदसम्म मिनिमलिज्ममा विश्वास गर्छु।
उमेर र अनुभवसँगै मैले एउटा कुरा महसुस गरेको छु, जीवनमा शान्ति, अर्थपूर्ण सम्बन्ध र मनको सन्तुष्टि धेरै कुराहरू जम्मा गर्नु भन्दा महत्त्वपूर्ण रहेछन्। म आफूलाई कडा अर्थमा मिनिमलिस्ट भन्दिनँ, तर यसको पछाडिको सोच भने मलाई मन पर्छ।
मेरो लागि मिनिमलिज्म भनेको आफूले कति सामान राखेको छु भनेर गन्नु होइन। यो त आफ्नो जीवनमा के आवश्यक छ र के अनावश्यक छ भन्ने कुरा सचेत रूपमा छुट्याउने अभ्यास हो।
मिनिमलिज्मले अर्को महत्त्वपूर्ण कुरा पनि सम्झाउँछ, धेरै हुनु सधैं राम्रो हुनु होइन। धेरै सामानले धेरै हेरचाह माग्छ। धेरै जिम्मेवारीले धेरै समय लिन्छ। धेरै विचलनले ध्यान भंग गर्छ। कहिलेकाहीँ जीवनलाई सरल बनाउँदा स्पष्टता, सिर्जनशीलता र शान्तिका लागि ठाउँ खुल्छ।
त्यसैले म मिनिमलिज्मलाई कुनै कडा नियमको रूपमा होइन, जीवनका वास्तवमै महत्त्वपूर्ण कुराहरूमा ध्यान केन्द्रित गर्न र अनावश्यक कुराहरूलाई बिस्तारै छोड्न सिकाउने सोचको रूपमा हेर्छु।
किनकि कहिलेकाहीँ कम हुनु भनेको अभाव होइन।
कहिलेकाहीँ कम हुनु नै स्वतन्त्रता हो।
— Srizanaa
#SrizanaaWrites #Minimalism #SimpleLiving #IntentionalLiving #MindfulLiving #PersonalGrowth #LifeReflection #LessIsMore #MeaningfulLife #नेपालीलेखन #आत्मचिन्तन #जीवनदर्शन

Comments
Post a Comment